Sole Trader

Sole Trader มือใหม่: ABN, GST และค่าใช้จ่ายที่เคลมได้

อัปเดต · เขียนโดยทีม Bevton & Co · นักบัญชีสมาชิก CA ANZ

สรุปสั้นๆ

Sole Trader คือการทำธุรกิจในชื่อตัวเอง ต้องมี ABN และใช้ TFN ของตัวเองยื่นภาษี รายได้ธุรกิจรวมกับรายได้อื่นแล้วเสียภาษีในอัตราบุคคล ต้องจด GST เมื่อรายได้ (turnover) ถึง $75,000 ต่อปี ส่วนคนขับ rideshare ต้องจดตั้งแต่ดอลลาร์แรก และเพราะไม่มีใครหักภาษีให้ ควรกันเงินไว้ส่วนหนึ่งจากทุกรายได้

รับงานคลีนนิ่ง ทำเล็บ รับเหมา ขับ Uber หรือฟรีแลนซ์ ส่วนใหญ่เริ่มต้นแบบ Sole Trader เพราะง่ายและค่าใช้จ่ายต่ำ แต่ก็มีเรื่องภาษีที่ต้องรู้ตั้งแต่วันแรก ไม่งั้นปลายปีอาจเจอบิลภาษีก้อนใหญ่

ABN คืออะไร ต้องมีเมื่อไหร่

ABN (Australian Business Number) คือเลขประจำธุรกิจ ใช้ออกใบแจ้งหนี้และติดต่อหน่วยงานรัฐ

  • ถ้าทำธุรกิจของตัวเอง (ไม่ใช่ลูกจ้าง) โดยทั่วไปต้องมี ABN
  • สมัครได้ ฟรี ทางออนไลน์ที่ Australian Business Register
  • ถ้าไม่ให้ ABN กับลูกค้าที่เป็นธุรกิจ เขาอาจต้องหักภาษีจากเงินที่จ่ายคุณในอัตราสูงสุด

ระวัง: บางงานที่นายจ้างให้ "เปิด ABN" จริงๆ แล้วอาจเป็นลูกจ้าง ซึ่งมีสิทธิ์ได้ super และสิทธิ์อื่นๆ ถ้าไม่แน่ใจ ปรึกษาก่อนได้

ต้องจด GST ตอนไหน

  • ต้องจด GST เมื่อ รายได้ธุรกิจ (turnover) ถึง $75,000 ต่อปี หรือคาดว่าจะถึง
  • คนขับ rideshare (Uber, DiDi ฯลฯ) และแท็กซี่ ต้องจด GST ตั้งแต่ดอลลาร์แรก ไม่ว่ารายได้เท่าไหร่
  • จด GST แล้ว ต้องบวก GST 10% ในราคา และยื่น BAS ตามรอบ อ่านต่อที่ BAS และ GST คืออะไร

ภาษี Sole Trader คิดยังไง

รายได้จากธุรกิจ ลบค่าใช้จ่ายธุรกิจ = กำไร แล้วเอากำไรนี้ไปรวมกับรายได้อื่น (เช่น เงินเดือนจากงานประจำ) แล้วเสียภาษีในอัตราบุคคล โดยใช้ Tax Return ของตัวเอง

จุดหักมุมที่หลายคนเจอ: งาน ABN ไม่มีใครหักภาษีให้ระหว่างปี พอยื่นภาษีครั้งแรกจึงอาจเจอบิลก้อนใหญ่ และหลังจากนั้น ATO อาจให้จ่าย PAYG instalments ล่วงหน้าเป็นรายไตรมาส

เคล็ดลับ: แยกบัญชีธนาคารสำหรับธุรกิจ และโอนเงินส่วนหนึ่งจากทุกรายได้ไปเก็บไว้สำหรับภาษี (หลายคนกันไว้ประมาณ 20–30% แล้วแต่ระดับรายได้)

ค่าใช้จ่ายที่ Sole Trader มักเคลมได้

ค่าใช้จ่ายที่ใช้ในการหารายได้ และมีหลักฐาน เช่น

  • อุปกรณ์และวัสดุ (น้ำยาทำความสะอาด เครื่องมือช่าง อุปกรณ์ทำเล็บ)
  • ค่ารถในส่วนที่ใช้ทำงาน อ่านที่ เคลมค่ารถยังไงไม่ให้โดน ATO เรียก
  • ค่าโทรศัพท์และอินเทอร์เน็ตในส่วนที่ใช้ทำงาน
  • ประกันธุรกิจ ค่าโฆษณา ค่าเว็บไซต์ ค่าซอฟต์แวร์
  • ค่าบัญชีและค่าทำภาษี
  • สินทรัพย์ธุรกิจราคาต่ำกว่า $20,000 ต่อชิ้น สามารถหักเป็นค่าใช้จ่ายได้ทั้งก้อนในปีที่เริ่มใช้งาน (Instant Asset Write-Off สำหรับธุรกิจขนาดเล็ก ปี 2025–26 รัฐบาลประกาศให้ใช้ต่อจาก 1 ก.ค. 2026)

เก็บหลักฐานยังไง

  • เก็บใบเสร็จและใบแจ้งหนี้ อย่างน้อย 5 ปี (สแกนเก็บเป็นไฟล์ได้)
  • ออกใบแจ้งหนี้ให้ลูกค้าทุกครั้ง พร้อม ABN
  • ใช้บัญชีธุรกิจแยกจากบัญชีส่วนตัว จะทำบัญชีง่ายขึ้นมาก

คำถามที่พบบ่อย

มีงานประจำด้วย ทำ ABN ด้วยได้ไหม

ได้ค่ะ รายได้ทั้งสองส่วนจะรวมกันใน Tax Return เดียว แต่ต้องกันเงินไว้จ่ายภาษีของส่วน ABN เพราะไม่มีใครหักให้

Sole Trader ต้องจ่าย super ให้ตัวเองไหม

ไม่บังคับค่ะ แต่ถ้าจ่ายเข้า super ตัวเอง อาจหักลดหย่อนได้ตามเงื่อนไข

ขาดทุนปีแรก เป็นอะไรไหม

ขาดทุนจากธุรกิจบางกรณีเอาไปหักกับรายได้อื่นได้ บางกรณีต้องยกยอดไปปีหน้า ขึ้นอยู่กับเงื่อนไขของ ATO

เมื่อไหร่ควรเปลี่ยนจาก Sole Trader เป็นบริษัท

ขึ้นอยู่กับกำไรและความเสี่ยง อ่านเทียบได้ที่ Sole Trader หรือเปิดบริษัทดี

อยากให้ดูเคสของคุณโดยเฉพาะ?

ทักแชท LINE เล่าเคสคร่าวๆ แล้วเราจะบอกว่าต้องทำอะไร และค่าบริการเท่าไหร่ ก่อนเริ่มงาน

ข้อมูลทั่วไปเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำภาษีเฉพาะบุคคล กฎและอัตราภาษีเปลี่ยนแปลงได้ ตัวเลขเป็นของปีที่ระบุ